Phát kiến

Đã có bằng chứng khẩu trang có thể ngăn ngừa virus corona lây lan

Kim Ngân • 05-04-2020 • Lượt xem: 664
Đã có bằng chứng khẩu trang có thể ngăn ngừa virus corona lây lan

Các nhà khoa học tại Đại học Maryland, Hoa Kỳ vừa công bố kết quả nghiên cứu khẳng định khẩu trang y tế có thể ngăn ngừa việc lây nhiễm virus corona ở người và virus cúm từ các cá nhân có triệu chứng. Điều này phần nào chấm dứt cuộc tranh cãi đeo và không đeo khẩu trang của giới chức Mỹ và các quốc gia châu Âu.

Tin, bài liên quan:

Khẩu trang giúp phát hiện sớm virus corona nCoV

Dùng công nghệ sản xuất máy bay chiến đấu để làm... khẩu trang

Sắp có khẩu trang diệt virus corona

Khẩu trang ngăn virus corona phát tán
Công trình nghiên cứu này do Tiến sĩ Don Milton, giáo sư về sức khỏe môi trường ứng dụng của Đại học Maryland, Hoa Kỳ và các cộng sự thực hiện, vừa được công bố trên tạp chí Nature Medicine vào ngày 3/4. Bác sĩ Milton đã tư vấn cho Trung tâm kiểm soát và phòng ngừa dịch bệnh Hoa Kỳ (CDC) về những phát hiện của ông nhằm thay đổi cách ứng phó với cuộc khủng hoảng do Covid-19.

Máy Gesundheit đo lượng virus người bệnh thở ra

Nhóm nghiên cứu đã dùng máy Gesundheit (máy hít thở) để kiểm tra cách con người bị nhiễm mầm bệnh trong không khí. Sau khi thử nghiệm trên 246 người nghi nhiễm nCoV, máy Gesundheit đã đo được lượng virus người bệnh thở ra khi đeo và không đeo khẩu trang.
Theo đó, trong 111 người bị nhiễm virus corona, cúm hoặc rhovirus, khẩu trang giúp giảm virus trong các giọt hô hấp và khí dung đối với các loại virus corona theo mùa và trong các giọt hô hấp đối với virus cúm. 

Theo Tiến sĩ Don Milton, khẩu trang có thể ngăn chặn được rất nhiều virus người bệnh thở ra

Virus Corona được cho là lây lan qua tiếp xúc với các bề mặt bị ô nhiễm cũng như qua các giọt bắn cơ thể khi người bệnh ho hoặc hắt hơi. Tuy nhiên, nghiên cứu của Tiến sĩ Don Milton cho thấy, virus Corona thậm chí có thể lây qua những giọt nhỏ, khí dung khuếch tán trong không khí. Điều đó có nghĩa là chỉ cần hít vào hơi thở của người bệnh ở gần, cho dù họ có triệu chứng hay không, cũng có thể mắc Covid-19. Nhưng, “khẩu trang y tế, phẫu thuật ngăn chặn được rất nhiều virus người bệnh thở ra”, ông nói.
Như vậy, khẩu trang y tế và phẫu thuật có thể giúp ngăn chặn việc lây nhiễm virus, bao gồm cả virus Corona. Tiến sĩ Milton cho biết: "Bình thường, nếu không có hiệu quả trong các nghiên cứu thực tế, chúng tôi sẽ không khuyến nghị. Nhưng giữa đại dịch đang diễn biến phức tạp, khẩu trang có thể giảm việc lây lan virus dù chỉ một chút thôi thì vẫn đáng để thử”.

Người dân CH Séc đeo khẩu trang phòng dịch Covid-19

Tiến sĩ Milton và các đồng tác giả đã viết trong công trình nghiên cứu: "Khẩu trang phẫu thuật làm giảm đáng kể việc phát hiện RNA virus cúm trong các giọt hô hấp và RNA virus corona trong khí dung, và có xu hướng giảm RNA virus corona trong các giọt hô hấp… Kết quả của chúng tôi chỉ ra rằng khẩu trang phẫu thuật có thể ngăn ngừa lây truyền virus corona ở người và virus cúm từ các cá nhân có triệu chứng".
Nghiên cứu này cho thấy những người nhiễm virus corona có thể đeo khẩu trang để tránh lây nhiễm cho người khác. Tuy nhiên, nghiên cứu không đề cập đến việc những người khỏe mạnh có nên đeo khẩu trang để ngăn chặn virus hay không.


‘Cuộc chiến’ đeo hay không đeo khẩu trang đã ngã ngũ?
Phát hiện này được đưa ra trong bối cảnh giới chức y tế các nước vẫn đang tranh cãi về hiệu quả của việc đeo khẩu trang. Trong buổi họp báo ngày 3/4, Tổng thống Mỹ Donald Trump đã khuyến cáo người dân nên đeo khẩu trang để phòng ngừa dịch Covid-19, nhưng theo tinh thần tự nguyện chứ không bắt buộc. 

Dù khuyến nghị người dân đeo khẩu trang nhưng Tổng thống Mỹ Donald Trump khẳng định mình sẽ không đeo

Do đó, việc đeo hay không đeo khẩu trang vẫn còn nhiều ý kiến trái chiều do chưa chứng minh được hiệu quả ngăn ngừa bệnh của khẩu trang cũng như sự khác biệt văn hóa phương Đông, phương Tây. Trước đó, các cửa hàng bán lẻ phương Tây không cho nhân viên đeo khẩu trang vì sẽ khiến khách hàng lo sợ. Thậm chí, nhiều trường hợp người châu Á hoặc người Mỹ gốc Á còn bị kỳ thị, tấn công khi đeo khẩu trang… 
Giáo sư KK Cheng tại Đại học Birmingham ở Anh nhận định có một "sự thay đổi quan điểm” của Mỹ đối với việc đeo khẩu trang. Ông ủng hộ việc giới chức Mỹ khuyến cáo người dân đeo khẩu trang khi đến nơi công cộng.

Từ 3/4, CDC Hoa Kỳ khuyến cáo người dân đeo khẩu trang khi đến nơi công cộng

Mới đây, CNN còn có bài viết nhận định có thể các nước châu Á đã đúng khi dùng khẩu trang y tế như một cách để ngăn ngừa dịch Covid-19 lây lan. Bằng chứng là các nước châu Á có tỷ lệ lây nhiễm thấp hơn và ngăn chặn sự bùng phát Covid-19 nhanh hơn những gì đang diễn ra tại Mỹ và châu Âu.
Chỉ tuần trước, giám đốc Trung tâm kiểm soát và phòng ngừa dịch bệnh Hoa Kỳ (CDC) còn thẳng thắn trả lời: "Không" khi được hỏi liệu mọi người có nên đeo khẩu trang không. Tuy nhiên, sau đó, ông không còn chắc chắn lắm và cho biết có thể khuyến nghị sử dụng khẩu trang để ngăn ngừa sự lây nhiễm trong cộng đồng. Và từ 3/4, CDC Hoa Kỳ đã đề nghị người dân đeo khẩu trang.

Thị trưởng thành phố Los Angeles Eric Garcetti đeo khẩu trang màu đen trong một cuộc họp báo mới đây

Đài CNN còn đặt vấn đề, nếu giới chức y tế và truyền thông phương Tây vận động các nhà máy tăng cường sản xuất khẩu trang, hướng dẫn cách làm khẩu trang tại nhà, hay yêu cầu các nước khác hỗ trợ nguyên liệu sản xuất khẩu trang, thay vì nói vật dụng này không có hiệu quả ngăn ngừa bệnh dịch, thì phải chăng hàng nghìn người đã không bị nhiễm Covid-19?

Việc bắt buộc đeo khẩu trang chỉ còn là vấn đề thời gian…

Tại Vương quốc Anh, giới chức Y tế công cộng vẫn khuyên tất cả các nhân viên y tế nên đeo khẩu trang phẫu thuật hoặc mặt nạ phòng độc khi chăm sóc bệnh nhân "bị nghi ngờ hoặc xác nhận nhiễm virus nCoV". Còn trong cộng đồng thì không nên đeo khẩu trang vì chúng có thể trở thành nguồn lây nhiễm do xử lý sai.
Ngoài ra, khẩu trang cũng có thể khiến nhiều người có cảm giác yên tâm "ảo" mà lơ là giữa diễn biến phức tạp của dịch bệnh. 

Tuy nhiên, các nước châu Âu đã bắt đầu thừa nhận việc đeo khẩu trang có tác dụng phòng tránh dịch bệnh. Khoảng 29 triệu người dân châu Âu đã bắt đầu đeo khẩu trang trước khi ra khỏi nhà. Từ 1/4, Viện Dịch tễ liên bang Đức Robert Koch (RKI) cũng chuyển sang ủng hộ việc đeo khẩu trang ngay cả khi không có triệu chứng bệnh. Còn CH Czech và Slovakia bắt buộc người dân đeo khẩu trang khi ra đường.


Nhiều chuyên gia cho rằng việc WHO kêu gọi đeo khẩu trang phòng dịch chỉ còn là thời gian...

Trong khi đó, Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) cũng đang xem xét lập trường về việc đeo khẩu trang để phòng dịch Covid-19. Cho đến nay, WHO vẫn duy trì quan điểm những người khỏe mạnh chỉ đeo khẩu trang lúc chăm sóc người bệnh, hoặc khi ho và hắt hơi.
WHO cho biết: "Khẩu trang chỉ có hiệu quả khi được sử dụng kết hợp với việc rửa tay thường xuyên bằng cồn hoặc xà phòng và nước. Đồng thời, nếu đeo khẩu trang, bạn phải biết cách sử dụng và vứt bỏ đúng cách”. Tuy nhiên, một số chuyên gia cho rằng việc WHO kêu gọi đeo khẩu trang để phòng dịch Covid-19 chỉ còn là vấn đề thời gian.

(Theo CNN, Science Daily, Express)