Bạn đang đọc, hay chỉ đang tích trữ sách?

Việc tải sách eBook lậu không phải là chuyện lạ. Tôi cũng từng làm. Nói vậy cho nhanh. Vừa tiện, vừa nhanh, vừa không phải suy nghĩ nhiều. Bấm chuột một cái, có một cuốn sách. Bấm nhiều thì thành cả một thư viện. Tôi từng nghĩ đó là cách đọc rất hiện đại, nhưng ngẫm lại thì nó giống như một dạng tích trữ hơn là đọc: tải trước cho chắc ăn, rồi đọc hay không thì… từ từ tính.

Người ta nói: sách miễn phí giúp lan tỏa tri thức.

Cũng có lý đấy. Nhưng nếu tôi được nói thật một chút, tôi thấy cái lan tỏa nhanh nhất lại là cảm giác sách không đáng để trả giá. Khi một cuốn sách quá dễ có, không cần chọn, không cần đắn đo cân nhắc thì thường cũng không được đọc hết.

Sách không cần phải thật đắt, nhưng nên có một cái giá nào đó, không chỉ đơn giản là giá tiền. Mỗi cuốn sách nên có chút thời gian lựa chọn; chúng ta nên có trách nhiệm với thứ mình cầm lên và cả tâm thế khi phải bỏ xuống. Không có “cái giá” đó, có lẽ cũng sẽ thiếu đi sự chú tâm của người đọc.

Tất nhiên, với giá tiền của một cuốn sách như hiện nay, không phải ai cũng có điều kiện để mua. Nhưng đâu phải chúng ta không còn cách khác. Đâu đó vẫn có những cuốn sách cũ đang chờ người đọc. Thư viện lúc nào cũng đèn sáng, máy lạnh phả đều, chờ chúng ta tới. Hay đơn giản hơn, đâu đó trong số bạn bè ta có người sẵn sàng cho mượn đọc chung. Những cách này không mới, chỉ là không tiện như một đường link mà thôi.

Nhưng chính sự bất tiện nhỏ đó lại giữ được một điều: nó giữ lại giá trị của một cuốn sách.

Không ai có quyền đem cho những thứ không thuộc về mình. Sách eBook rất tiện, tiện hơn sách giấy nhiều. Nhưng đem cho như vậy thì không thể gọi là chia sẻ được. Không thể làm như thể cuốn sách ấy tự nhiên mà có.

Tôi không nghĩ việc siết sách eBook lậu sẽ thay đổi được điều gì quá lớn. Người đọc thì vẫn đọc, người không đọc thì vẫn tải về rồi để đó. Nhưng không phải cứ đọc theo cách nào cũng là đúng. Nếu bạn đã chọn đọc, thì đừng làm cuốn sách của mình trở nên… quá rẻ.

Còn lại, bạn quyết định!