Tâm Kiên

Trung Thu về, bánh lại được trao đi. Một hộp cho cha mẹ, vài hộp gửi thầy cô, đồng nghiệp, cấp trên, đối tác hay bạn bè. Một món quà vốn mang theo lời chúc đoàn viên, nhưng đôi khi, sau những lần trao nhận, lại là một câu hỏi rất thực tế: Nhà mình có ăn hết số bánh này không?

Vợ chồng sống chung khó tránh những lúc giận dỗi, nhưng điều đáng lo không phải là một cuộc cãi vã, mà là sau đó, hai người dần không còn muốn nói chuyện. “Chồng giận thì vợ bớt lời - Cơm sôi bớt lửa chẳng đời nào khê” có lẽ không chỉ nhắc về sự nhường nhịn, mà còn gợi một cách ứng xử: biết hạ nhiệt đúng lúc để không biến một phút nóng giận thành khoảng cách dài lâu.

Sĩ diện không hẳn là xấu, cũng không đồng nghĩa với kiêu ngạo. Có khi đó chỉ là cách một người bảo vệ lòng tự trọng. Nhưng đến lúc nào việc giữ thể diện bắt đầu khiến chính mình mệt mỏi?

Có những điều âm thầm bảo vệ ta mỗi ngày đến mức ta quên mất chúng tồn tại. Một chiếc áo chống nắng, bóng cây bên đường hay mái nhà đều cho ta một khoảng che chở. Và ở rất xa trên bầu trời, tầng ozone, lớp lá chắn tự nhiên giúp hấp thụ phần lớn bức xạ cực tím có hại từ Mặt Trời, cũng đang làm điều tương tự cho sự sống trên Trái Đất.

8 tiếng ở công ty, tin nhắn sau giờ làm, cuối tuần vẫn tranh thủ xử lý việc. Chúng ta quen với việc phải nhanh, phải bận, phải không ngừng tiến lên đến mức đôi khi quên tự hỏi: mình đang cố đi đâu?

Có những bài kiểm tra được báo trước, có sách để học, có thầy cô chấm điểm và biết mình sai ở đâu. Nhưng sau tiếng trống tan trường, cuộc sống mở ra những “bài thi” không có đề cương: tự kiếm sống, tìm việc làm, đối diện với thất bại... Không ai phát đáp án, mỗi người vừa làm bài, vừa học cách trưởng thành.

Yêu một người và sống cùng một người là hai trải nghiệm khác nhau. Khi tình yêu bước vào cùng một mái nhà, những điều từng được bỏ qua trong những cuộc hẹn bắt đầu hiện rõ: tiền bạc, việc nhà, thói quen, khoảng riêng và cả câu hỏi hai người đang đi về đâu.

Tháng Chín về, tiếng trống tựu trường đánh thức những sân trường sau mùa hè và cả những ký ức tưởng đã ngủ quên. Nghe “Bài học đầu tiên” của nhạc sĩ Trương Xuân Mẫn, người đã rời mái trường bỗng gặp lại bụi phấn trên tóc thầy, lời ru của mẹ và một bài học về quê hương đã theo mình suốt những năm tháng trưởng thành.

Từ những năm tháng khói lửa đến cuộc sống bình yên hôm nay, “Độc lập - Tự do - Hạnh phúc” đã trở thành ba chữ vàng, kết tinh khát vọng và sự hy sinh của bao thế hệ người Việt. Đó không chỉ là những giá trị được trao lại từ lịch sử, mà còn là điều mỗi người đang sống, đang gìn giữ và có trách nhiệm viết tiếp bằng chính cuộc đời mình.