Bữa cơm nhà thời đại 4.0

Mâm cơm gia đình – miền ký ức không thể phai mờ

Trước đây, tôi đã từng đọc ở đâu đó một câu hỏi: “Bạn nhớ gì nhất về mâm cơm gia đình?”. Câu hỏi ấy đã khiến tôi lặng đi và suy ngẫm rất lâu.

Tôi nhớ, những ngày tấm bé, cuộc sống ở quê còn nhiều khó khăn, vất vả vì vậy bữa cơm nhà cũng đơn giản, mộc mạc. Có khi là vài con cá chiên giòn mà ba mới đi giăng câu ngoài sông về, có khi chỉ là bát canh rau đay mẹ cặm cụi hái trong vườn nhà, có khi lại là vài quả trứng luộc từ con gà mái mới đẻ… thế mà chị em chúng tôi đứa nào đứa đấy cũng háo hức, thèm thuồng. Chẳng phải cao sang hay sơn hào hải vị nhưng sao ngon đến lạ.

Những bữa cơm nhà tuy giản dị, mộc mạc nhưng ngon lạ kỳ (Ảnh: HaoKhanh)

Trong những bữa cơm ấy, tôi còn cảm nhận được niềm vui, hạnh phúc. Mọi người cùng quây quần bên nhau, tiếng nói tiếng cười vang vọng cả không gian. Mẹ tôi dịu dàng lọc từng miếng xương cá bỏ ra, gắp phần ngon nhất cho chúng tôi, ba thì hồ hởi kể chuyện đồng áng, chuyện xóm giềng, chúng tôi thì ríu rít kể chuyện ở lớp, ở trường. Không khí tràn ngập sự đầm ấm, chan hòa yêu thương.

Tuổi thơ qua đi, ai rồi cũng phải lớn lên, cũng trưởng thành, cũng có một cuộc sống của riêng mình. Sau này, tôi rời quê lên thành phố học tập, ra trường, đi làm. Công việc bận rộn, số lần tôi trở về quê nhà cũng ít dần đi, có khi là một tháng, hai tháng, thậm chí nửa năm tôi mới về quê một lần. Nhưng trong tim tôi vẫn tràn ngập sự ấm áp khi nhớ về gia đình, lưu luyến bữa cơm sum vầy bên những người thân yêu.

Bữa cơm nhà thời đại 4.0 có gì khác?

Trong dòng chảy vội vã, hối hả của cuộc sống hiện đại, chúng ta đang chứng kiến một nghịch lý đáng suy ngẫm: chưa bao giờ việc kết nối trở nên dễ dàng như thế nhưng cũng chưa bao giờ những cuộc trò chuyện lại thiếu vắng như hiện nay, ngay cả trong những bữa cơm gia đình.

Xã hội không ngừng phát triển kéo theo những guồng quay vội vã: công việc bận rộn, lịch học dày đặc, các mối quan hệ rộng mở… khiến chúng ta mệt mỏi nhiều hơn, lo toan nhiều hơn. Sáng sớm, ba mẹ tất bật dậy sớm, dọn dẹp nhà cửa rồi đưa các con đến trường. Bữa sáng đơn giản, có khi là ổ bánh mì, có khi là nắm xôi, có khi là ly sữa, cả nhà ăn vội rồi cùng ra khỏi nhà. Buổi trưa, con trẻ học và ăn bán trú ở trường, người lớn thì với lượng thời gian nghỉ ngơi ngắn ngủi, đành ăn tạm hộp cơm cho nhanh rồi quay lại với công việc. Buổi chiều, nhiều ba mẹ tăng ca đến tối mịt mới về, con cái thì vội đi học thêm, học tăng cường. Mỗi người một việc, giờ giấc khác nhau nên bữa tối cũng được “rút gọn”. Thay vì ăn cơm chung, từng người lại ăn riêng, người về trước ăn trước, người về sau ăn sau, ăn theo giờ rảnh của bản thân hay ăn đại gì đó cho tiện, cho “xong bữa”. Chính vì thế, thời gian mọi người ngồi lại bên nhau cũng ngày càng ít đi.

Bên cạnh đó, chúng ta có thể dễ dàng thấy được rằng, trong nhiều mâm cơm gia đình, đặc biệt là các gia đình trẻ, có một khoảng lặng khó lấp đầy. Dù mâm cơm đã dọn sẵn trên bàn nhưng chẳng ai chú ý. Ai ai cũng chăm chăm nhìn vào chiếc điện thoại của mình, tâm trí đặt đâu đâu. Những video, clip TikTok có gì vui đến lạ khiến các con không thể rời mắt khỏi màn hình cảm ứng. Tiếng “tinh tinh” của những tin nhắn trên Zalo, Messenger vang lên, ba mẹ liên tục kiểm tra như sợ bỏ lỡ một điều gì. Mọi người chìm trong “thế giới riêng” của mình mà quên đi mọi thứ đang diễn ra xung quanh. Khi chiếc điện thoại xuất hiện trên bàn ăn, không gian kết nối quen thuộc của gia đình Việt đang âm thầm thay đổi. Những cuộc trò chuyện, những cái vuốt ve, những lời nhắc nhở dường như đã trở thành một thứ gì đó thật “xa xỉ”. Bữa cơm thời đại 4.0 đang thiếu vắng sợi dây kết nối giữa các thành viên trong gia đình.

Nhiều người chọn đặt đồ ăn qua app vì sự tiện lợi, nhanh chóng (Nguồn: Chụp màn hình trên app Grab food)

Thời đại công nghệ phát triển mang đến nhiều tiện nghi, tiện ích hơn. Việc đặt các món ăn trên mạng chưa bao giờ dễ dàng đến thế. Chỉ cần vài thao tác đơn giản trên các app ứng dụng, chúng ta có thể thấy được nhiều quán ăn với những menu đa dạng, hấp dẫn. Chúng ta thỏa thích gọi những món ăn mà chúng ta muốn, được giao đến tận nhà mà không phải mất thời gian, tốn công sức vào bếp. Về lâu dần, việc lựa chọn đặt đồ ăn online hay ăn ngoài cho tiện cũng trở thành thói quen của nhiều người. Khi nếp sống thay đổi, bữa cơm gia đình dường như không còn được chú trọng như trước và việc “nữ công gia chánh” đường như cũng trở nên xa lạ với những bạn trẻ ngày nay.

Mâm cơm gia đình – nơi gắn kết yêu thương

Mâm cơm gia đình có ý nghĩa vô cùng thiêng liêng, quý giá. Đây không chỉ đơn thuần là một bữa ăn dinh dưỡng mà còn là nơi mọi người cùng lắng nghe, sẻ chia, động viên lẫn nhau sau một ngày học tập, lao động vất vả. Ba mẹ quan tâm đến việc học hành của con cái, con cái nhận thức được sự vất vả, cực nhọc của ba mẹ. Từ đó, hình thành sự thấu hiểu, cảm thông, tạo sự gắn bó, thân thiết giữa các thành viên trong gia đình.

Mâm cơm gia đình luôn là bữa ăn ngon nhất vì chứa đầy sự ấm áp tình thân (Ảnh: HaoKhanh)

Mâm cơm gia đình còn là nơi nuôi dưỡng ngọn lửa yêu thương qua từng hành động đơn giản. Các thành viên cùng nhau vào bếp, sẻ chia công việc. Người chuẩn bị nguyên liệu, người nấu nướng, người dọn dẹp… Những khoảnh khắc bình dị, nhẹ nhàng ấy góp phần nuôi dưỡng cảm xúc, làm xích lại các mối quan hệ thân tình.

Mâm cơm gia đình còn là nơi gìn giữ chuẩn mực và nếp sống đẹp. Qua các hành động như mời người lớn ăn cơm, lấy thức ăn cho ba mẹ già, nhường món ngon cho các em nhỏ… cũng là những bài học ý nghĩa về đạo đức, sống có lòng biết ơn, có trách nhiệm. Từ đó, góp phần giáo dục con trẻ về các phẩm chất tốt đẹp, lối sống lành mạnh để phát triển toàn diện.

Trong bối cảnh hiện đại, giữ gìn thói quen ăn cơm cùng gia đình cũng chính là cách tiếp nối những giá trị truyền thống, coi trọng tình thân, sự sum họp, gắn kết. Việc duy trì bữa cơm gia đình cần bắt đầu từ ý thức của mỗi thành viên. Dù cuộc sống có gấp gáp, bận rộn đến đâu, nhưng các thành viên đều nhớ trở về nhà, cùng đặt chiếc điện thoại xuống để ngồi lại bên nhau, cùng lắng nghe, trò chuyện, tâm sự thì bữa cơm gia đình mới được trọn vẹn, tràn đầy ấm áp, yêu thương.