Nếu chưa hiểu mình, liệu ổn định có thực sự là ổn định?

Tôi vừa bước qua tuổi 25. Cái tuổi mà mỗi lần về nhà, tôi lại được nghe những câu hỏi quen thuộc từ ba mẹ: “Công việc giờ ổn chưa con?”, “Khi nào tính chuyện lâu dài?” hay “Ráng kiếm tiền xây nhà đi, ổn định rồi hãy nghĩ chuyện khác”.

Tôi hiểu vì sao ba mẹ luôn nhắc đến hai chữ “ổn định”. Với thế hệ của ba mẹ, ổn định là có một công việc lâu dài, một mái nhà để trở về, một gia đình nhỏ để vun vén. Sau những năm tháng vất vả, đó là đích đến mà ai cũng mong muốn.

Nhưng càng lớn lên, tôi càng nhận ra rằng người trẻ ngày nay lại có một góc nhìn khác. Chúng tôi không ghét sự ổn định. Chúng tôi chỉ muốn hiểu rõ bản thân trước khi quyết định sẽ ổn định ở đâu.

Hành trình trải nghiệm nhiều ngã rẽ để đi trên một con đường duy nhất

Hành trình trải nghiệm nhiều ngã rẽ để có thể đi trên một con đường duy nhất – Ảnh: Tổng hợp

Khi còn nhỏ, cuộc đời giống như một con đường thẳng, mỗi ngày chỉ có một nhiệm vụ duy nhất: học. Học để lên lớp, học để thi đậu, học để tốt nghiệp. Mọi thứ đều được vạch sẵn và chúng ta cứ thế đi theo mà ít khi tự hỏi bản thân thực sự muốn gì.

Nhưng rồi ngày tốt nghiệp đại học đến, con đường tưởng chừng thẳng tắp bỗng nhiên tách thành vô số ngã rẽ. Lúc ấy tôi mới nhận ra, những gì mình học và những gì mình muốn làm đôi khi không phải là một.

Tôi đã chọn rẽ sang một hướng khác với ngành học của mình, điều đó đồng nghĩa với việc phải học lại gần như từ đầu. Tôi bước vào những môi trường mới, làm những công việc mới, gặp những con người mới. Có những nơi tôi gắn bó khá lâu, có những nơi chỉ dừng lại sau vài tháng. Có những quyết định đúng và cũng có những lựa chọn khiến tôi phải trả giá bằng thời gian, công sức.

Nhiều người nhìn vào và nghĩ rằng tôi đang loay hoay, nhưng chỉ bản thân tôi mới hiểu, mỗi lần rẽ hướng đều để lại cho tôi một bài học.

• Tôi học được điều mình thích.
• Tôi nhận ra điều mình không phù hợp.
• Tôi hiểu mình có điểm mạnh gì.
• Tôi biết mình cần cải thiện điều gì.

Từng trải nghiệm nhỏ ghép lại thành một bức tranh lớn hơn về chính bản thân mình. Và kỳ lạ thay, càng trải nghiệm nhiều, tôi lại càng cảm thấy vững vàng hơn.

Tôi không tìm kiếm sự ổn định, tôi tạo ra nó

Sự ổn định không nằm ở đâu xa mà do chính bản thân mỗi người tự tạo ra – Ảnh: Tổng hợp

Có một khoảng thời gian tôi từng nghĩ ổn định là tìm được một công việc rồi gắn bó thật lâu. Nhưng rồi tôi nhận ra, nếu bản thân không thực sự hiểu mình muốn gì, sự ổn định ấy đôi khi chỉ là cảm giác tạm thời.

Bạn có thể ở một nơi suốt nhiều năm nhưng luôn cảm thấy lạc lõng. Bạn có thể làm một công việc rất ổn định nhưng mỗi sáng thức dậy đều không có động lực. Bạn có thể sống đúng với kỳ vọng của mọi người nhưng lại không cảm thấy hạnh phúc với lựa chọn của chính mình.

Liệu đó có thực sự là ổn định?

Với tôi, sự ổn định không bắt đầu từ công việc hay mức lương mà bắt đầu từ sự thấu hiểu bản thân. Khi biết mình muốn gì, con đường sẽ bớt chông chênh hơn. Khi hiểu mình phù hợp với điều gì, những quyết định sẽ rõ ràng hơn. Khi xác định được giá trị mình theo đuổi, những lời so sánh từ bên ngoài cũng không còn quá quan trọng.

Lúc ấy, dù con đường phía trước vẫn còn nhiều thử thách, tôi vẫn cảm thấy bình yên. Đó mới là sự ổn định mà tôi đang tìm kiếm.

Hiểu bản thân là bước đệm vững chắc cho sự ổn định

Hiểu bản thân chính là bước đệm vững chắc cho sự ổn định – Ảnh: Tổng hợp

Nhìn lại những năm đầu sau khi ra trường, tôi nhận ra mình đã dành rất nhiều thời gian để khám phá bản thân. Bởi trước đó, tôi gần như chưa từng làm điều này.

Khi còn đi học, phần lớn những quyết định quan trọng đều đến từ những người lớn: Học trường nào? Chọn ngành gì? Nên làm công việc ra sao? Mọi thứ đều có người định hướng.

Nhưng trưởng thành là lúc chúng ta phải tự trả lời những câu hỏi của riêng mình:

• Tôi thực sự muốn điều gì?
• Tôi muốn trở thành ai?
• Tôi giỏi điều gì?
• Tôi muốn sống ở đâu?
• Tôi muốn xây dựng cuộc sống như thế nào?
• Tôi muốn đồng hành cùng những người ra sao?

Những câu hỏi ấy không có đáp án đúng hay sai. Nhưng càng trả lời được nhiều, con đường phía trước càng rõ ràng. Và khi con đường đủ rõ ràng, sự ổn định sẽ tự nhiên xuất hiện.

Gửi đến những người trẻ đang loay hoay…

Nếu bạn đang ở tuổi đôi mươi và vẫn cảm thấy mình chưa ổn định, điều đó hoàn toàn bình thường. Không phải ai cũng tìm được đam mê từ năm 18 tuổi. Không phải ai cũng xác định đúng con đường ngay từ lần lựa chọn đầu tiên. Không phải mọi ngã rẽ đều là sai lầm.

Đôi khi, chính những lần đổi hướng lại giúp chúng ta hiểu rõ mình hơn. Tôi không cổ vũ việc trải nghiệm một cách vô định. Nhưng tôi tin rằng những trải nghiệm có mục tiêu, có sự quan sát và chiêm nghiệm sẽ giúp mỗi người trưởng thành hơn rất nhiều.

Đừng trải nghiệm để chạy trốn sự ổn định. Hãy trải nghiệm để xây dựng sự ổn định của riêng mình. Bởi cuối cùng, ổn định không phải là việc đứng yên một chỗ thật lâu. Ổn định là khi bạn biết mình đang đi đâu, vì điều gì và sẵn sàng bước tiếp trên con đường mình đã chọn.

Và để có được điều đó, đôi khi chúng ta cần đi qua rất nhiều ngã rẽ.