‘Đạo chích và quốc vương’ đánh dấu hành trình 9 năm của Sân Khấu Kịch Báo chí Nhân văn

Khoác “tấm áo” mới cho cổ tích dân gian

“Đạo chích và quốc vương” được cảm tác từ ba truyện cổ tích: Đúc Người – Quận Gió – Dã Tràng, kể về cuộc chạm trán định mệnh giữa tên trộm Quận Phong và chàng học trò nghèo, thực chất là một vị vua đang ẩn mình vi hành. Cuộc gặp gỡ định mệnh đã khiến các nhân vật dần phát hiện ra nhiều bí mật về thân phận bản thân và vận mệnh đất nước.

Nói về nguồn cảm hứng này, tác giả – dàn dựng Nguyễn Đức Huy chia sẻ: “Với mình, cổ tích là những ‘mã nguồn’ tâm lý của người Việt, là những mảnh ghép thú vị về thân phận con người. Giới trẻ hiện nay thường sống giữa lằn ranh: áp lực thành công và khao khát được là chính mình“. Hiểu được điều đó, tác giả khai thác góc khuất của các nhân vật cổ tích dưới góc nhìn hiện đại, như nỗi sợ bị định nghĩa bởi người khác, sự hoài nghi về bản thân, hay khao khát sống tử tế và tạo ra giá trị cho cuộc đời… Từ đó, vở diễn kết nối với những trăn trở rất thật của sinh viên. Nhân vật không hoàn hảo; họ biết đau, biết sai và biết đấu tranh để giành quyền lựa chọn cuộc đời mình, thay vì bị chi phối bởi những “lập trình” sẵn có của số phận.

Đặc biệt, kịch sinh viên “Đạo chích và quốc vương“ tái xuất với nhiều điều chỉnh đáng kể về cấu trúc kịch bản và ngôn ngữ dàn dựng. Điểm nhấn của phiên bản mới nằm ở tinh thần “hóa giải”. Thay vì tập trung vào đối đầu và bi kịch như phiên bản cũ, lần này ê-kíp sinh viên đào sâu hơn vào tâm lý nhân vật, lồng ghép sự thấu cảm và mở ra hướng đi mới cho câu chuyện.

Khi thưởng thức vở diễn, khán giả trẻ sẽ có cơ hội suy ngẫm: nếu thiện và ác là hai mặt của một đồng xu, liệu ta có thể tha thứ cho phần chưa hoàn thiện của chính mình để bước tiếp? Vở diễn không chỉ là một câu chuyện phiêu lưu, mà còn khẳng định rằng mỗi người trẻ đều có thể tự viết lại định mệnh bằng những lựa chọn tử tế mỗi ngày.

Bên cạnh kịch bản và dàn dựng, phục trang của các nhân vật trong vở diễn cũng được làm mới hoàn toàn so với trước đây. Trưởng ban Phục trang, sinh viên Lê Ngọc Trâm, chia sẻ: “Ở lần tái dựng này, do có sự thay đổi về bối cảnh và câu chuyện, nên chúng mình buộc phải tìm hiểu lại từ đầu các tư liệu trang phục. Chúng mình cùng nhau xây dựng ý tưởng, tận tay vẽ nên những bản phác thảo tạo hình cho mỗi nhân vật. Đối với một vài nhân vật đặc biệt mang tính biểu tượng cho chủ đề thiện – ác, chúng mình đã tự sáng tạo và may mới trang phục để thể hiện rõ nhất ý đồ tác phẩm“.

Kịch sinh viên – Hành trình 9 năm, 12 mùa diễn

Xuất phát từ một đội kịch nhỏ biểu diễn tiểu phẩm phục vụ chiến dịch Xuân Tình Nguyện 2017, Sân Khấu Kịch Báo chí Nhân Văn đã phát triển mô hình biểu diễn kịch dài dành cho sinh viên.

Trước khi tiến tới mùa diễn 12, hành trình làm kịch của sinh viên Sân Khấu Kịch Báo chí Nhân văn là sự tiếp nối của nhiều tác phẩm kịch với đề tài đa dạng như:

• “Trái tim hoá thạch”: Sự hóa giải thù hận ngàn năm.
• “Cầm vàng qua sông”: Nét mộc mạc miền Tây và lằn ranh danh dự – sĩ diện của con người.
• “Buồn hết đêm nay”: Một Nhật Bản hào nhoáng nhưng nhiều áp lực và định kiến xã hội.
• “Lá hát như mưa”: Một Sài Gòn – Chợ Lớn nghĩa tình, nơi tình yêu vẫn sống dù khổ đau, mất mát.

Qua từng năm, CLB không ngừng rèn giũa tư duy nghệ thuật, từ kịch bản đến sự chỉn chu trong thiết kế bối cảnh, âm thanh, ánh sáng và hiệu ứng sân khấu. Sự đa dạng này vừa là ưu điểm của một CLB sinh viên – những người không ngại sai và không ngại đổi mới, vừa đồng thời đặt ra thách thức về việc duy trì hoạt động và ổn định phong độ cho các tác phẩm của CLB suốt 9 năm.

Sinh viên Nguyễn Thị Lệ Kha – Chủ nhiệm CLB, cho biết: “Ở mùa 12 này, khối lượng cảnh trí, đạo cụ lớn cùng với quy mô phục trang đã ngốn hết gần… 100 triệu đồng – con số khổng lồ đối với một dự án kịch sinh viên không chuyên. Tuy nhiên, chúng mình xem đây là cơ hội để học hỏi, thử nghiệm và nâng cao năng lực“. Ngoài ra, đây cũng là mùa diễn CLB thay đổi hình thức biểu diễn, tổ chức 1 xuất công diễn trước, sau đó đo lường phản ứng khán giả để triển khai thêm 3 – 4 xuất diễn tiếp theo. Hình thức biểu diễn này nhằm giúp tác phẩm có đời sống lâu hơn trên sân khấu và lan tỏa được đến nhiều khán giả trẻ hơn, chủ nhiệm CLB chia sẻ thêm. 

Đội ngũ sản xuất tự tay chế tác đạo cụ, cảnh trí và chuẩn bị phương án xử lý rủi ro cho từng đêm diễn. Sinh viên Bùi Triệu Vy – thành viên ban Sản xuất, chia sẻ: “Chúng mình phải học làm thủ công các đạo cụ và cảnh trí như đắp báo, quét sơn, may vải, đóng bục… sao cho vừa thẩm mỹ, vừa tiết kiệm chi phí. Có những sai sót sát giờ diễn nhưng cả đội vẫn kiên trì chỉnh sửa từng chi tiết. Qua từng mùa, chúng mình không ngừng tích góp kinh nghiệm, học hỏi và mày mò sáng tạo“.

Đằng sau những khoảnh khắc tỏa sáng trên sân khấu là cả một hành trình nỗ lực thầm lặng của tập thể CLB. Các thế hệ đi trước đóng vai trò cố vấn, đồng thời dìu dắt lớp kế thừa.

Trong suốt 9 năm, với 12 mùa diễn, không ít lần CLB rơi vào thời điểm chông chênh về nhân sự, tưởng chừng phải dừng bước. Tuy nhiên, bằng tình yêu dành cho sân khấu và tinh thần gắn kết, tập thể đã cùng nhau vượt qua và tiếp tục duy trì hành trình nghệ thuật của mình.